ΤΟ ΓΡΑΜΜΑ ΕΝΟΣ ΠΑΤΕΡΑ ΣΤΟ ΜΙΚΡΟ ΓΙΟ ΤΟΥ

Πολλές φορές, οι άνδρες στην προσπάθειά τους για περισσότερο ενεργή συμμετοχή στην ανατροφή των παιδιών τους έρχονται αντιμέτωποι με άγχος σε συνειδητό ή ασυνείδητο επίπεδο. Το άγχος τους αυτό οφείλεται στην εκπαίδευση και κοινωνικοποίησή τους στον παραδοσιακό ανδρικό ρόλο στα καθήκοντα του οποίου δεν περιλαμβάνεται η ανατροφή των παιδιών που συνηθίζεται να αποτελεί καθαρά γυναικεία δραστηριότητα.

Ένας ακόμη γενεσιουργός παράγοντας του άγχους τους είναι ο φόβος της αποτυχίας, ανεπάρκειας και ανικανότητας που βιώνουν λόγω της αβεβαιότητάς τους για τις ικανότητές τους σε αυτόν τον τομέα. 

Μερικοί ειδικοί υποστηρίζουν ότι σοβαρή πηγή ενδοψυχικού άγχους αποτελεί το γεγονός ότι τα αγόρια αρχικά, λόγω του ότι έχουν ανατραφεί από τις μητέρες τους, είχαν ταυτιστεί με το γυναικείο φύλο.

Το γεγονός αυτό τους προκαλεί έντονο άγχος γιατί νιώθουν ότι αποτελεί απειλή για την ταυτότητα του φύλου τους και τους ωθεί στο να επιμένουν στην αυστηρή τήρηση διαπροσωπικών ορίων κάτι που δεν είναι εφικτό όταν ασχολούνται με την ανατροφή των παιδιών τους.

Σε διαπροσωπικό επίπεδο συναντούν εμπόδια στην προσπάθειά τους για περισσότερη συμμετοχή στη φροντίδα των παιδιών τους εξαιτίας «ανοιχτής ή καλυμμένης αμφιθυμίας» της μητέρας. Ενώ δηλαδή η πλειοψηφία των γυναικών αναφέρει ότι θα ήθελε τη βοήθεια των συζύγων τους στη φροντίδα των παιδιών, αυτό, στην πράξη, είναι κάτι που οι ίδιες δεν επιτρέπουν. Δυσκολεύονται να αφήσουν τον ρόλο του «κυρίαρχου γονέα» για δικούς τους προσωπικούς και ψυχολογικούς λόγους.

Ωστόσο, τα πιο σημαντικά και βαθιά ενδοψυχικά εμπόδια που συναντούν οι πατέρες στην προσπάθειά τους να συμμετάσχουν στη φροντίδα των παιδιών τους είναι καλό να αναζητηθούν στις εμπειρίες τους με τους δικούς τους πατέρες. Προκειμένου λοιπόν να αναπτύξουν εσωτερική συνοχή και μια ικανοποιητική αυτοεκτίμηση, ταυτίστηκαν με τους πατέρες τους που σε γενικές γραμμές δε περνούσαν πολύ καιρό μαζί τους όταν ήταν παιδιά. Αποτέλεσμα της ταύτισης αυτής είναι να βιώνουν άγχος όταν εκδηλώνουν συμπεριφορές που αποκλίνουν από αυτό το πρότυπο.

Το κείμενο που ακολουθεί είναι ένα γράμμα, μία κατάθεση ψυχής ενός μπαμπά που προσπαθεί με κάθε τρόπο να διαχειριστεί τον πατρικό του ρόλο. Μέσα από τις δυσκολίες, παρατηρεί τη συμπεριφορά του γιου του και τα μηνύματα που του στέλνει.. Τότε, κάνει την αυτοπαρατήρησή του, το τολμά.. Και ίσως έτσι, να φτάνει σε ένα νέο μονοπάτι για να το διαβεί.. πιο ελπιδοφόρο..

"Ναι,παλικαράκι μου..Ξέρω..

"Μαμά,δεν είναι αυτός ο άντρας σου. Αυτός λείπει πάντα από το σπίτι.Εγώ είμαι πάντα εδώ, εγώ είμαι ο άντρας σου", ο διετής ευφυής κι εκπληκτικά ευφραδής "σπόρος" έχει κερδίσει τις εντυπώσεις άλλη μια φορά. Ο μπαμπάς, κάπου στο 2007, θαυμάζει τον συγκροτημένο, ακριβή κι ευστοχο λόγο του τέκνου του. Του θυμίζει τον εαυτό του στην ίδια ηλικία. Αισθάνεται υπερήφανος. Αλλά...κάτι λείπει: κάτι σημαντικό διαφεύγει..

Ύστερα, ο "σπόρος" ..ξεφεύγει: αυθάδεια, ανυπακοή,πρόκληση και.. κυνισμός αταίριαστος με την ηλικία του. Ο μπαμπάς,έρμαιο στη θύελλα της κρίσης, με ολοήμερη και ολονύκτια εργασία, απουσιάζει. Κουράζεται.Λυγίζει. Απαιτεί υπακοή κι ηρεμία. Θέτει τον εαυτό του, την κούραση, τις ανάγκες του στο επίκεντρο. κι όλα χειροτερεύουν θεαματικά. 

Αναζητά συμβουλές από ειδικούς και μη, από σχετικούς κι άσχετους. Ωστόσο, ξέρει εξ αρχής: "Θέλει την προσοχή μου". Δείχνει αυτή την ρημάδα την προσοχή-με τον δικό του, διεκπεραιωτικό τρόπο. Αλλά πάντα χάνει- κι όλα πάνε προς το χειρότερο. Κάτι κάνει λάθος, αλλά τί;

Ο διετής "σπόρος" γίνεται εξαετής και τίποτε δεν έχει λυθεί. Το πρόβλημα παραμένει, αλλά με μια ιδιαιτερότητα: Άλλο παιδί στο σπίτι, άλλο στο σχολείο. Το λέει και μόνος του, άλλωστε. "Στο σχολείο δεν κάνω αυτά που κάνω στο σπίτι." Τι ήττα!

Ύστερα..η φώτιση! Ο μπαμπάς απογοητευμένος, συντετριμμένος, αναζητεί απαντήσεις. Αναχωρεί σιωπηλά από το παρόν. Επιστρέφει στα δικά του έξι. Έχει μνήμες τότε. Ολοζώντανες. Ανατρεχει,θυμάται, ξαναζεί, συντριβεται. Κι επιστρέφει. Κατάκοπος...

Δεν έχει πια τσαγανό να μαλώσει, να συγκρουστεί, να τιμωρήσει. Τώρα ακούει, σκέπτεται, κατανοεί. Γίνεται πιο γλυκός, πιο επιεικής. 

Ο "σπόρος" αίφνης, νιώθει αμήχανος. Ο τσαμπουκάς του είναι ανώφελος. Δεν προκαλεί την προσοχή που επιζητούσε. Ζητα εκβιαστικά μια τιμωρία που δεν έρχεται. Φτάνει να δέρνει τη"σπορούλα" που ...του φόρτωσαν στα καλά καθούμενα- είναι ήδη τριών κι αυτή- αλλά κάτι ασυνήθιστο συμβαίνει. Το μάλωμα, έχει επιτέλους κάτι που δεν έχει συνηθίσει: αγάπη-και συμβουλή. 

Σύντομα, εξομολογείται. Σχεδόν χωρίς ερώτηση: "Μπαμπα, ξερω τι θέλεις. Εσύ ξερεις τί θέλω εγώ;", Ναι, παλικαράκι μου , ξέρω. Τώρα, μια και θυμήθηκα τι ήθελα πάντα εγώ και δεν το είχα, ξερω πια τι θέλεις. Και θα το έχεις.."

Ένα μήνυμα προς όλους τους μπαμπάδες: Αξιοσημείωτο είναι πως από έρευνες που έχουν γίνει (Radin, 1982), έχει βρεθεί ότι όταν υπάρχει υψηλή πατρική συμμετοχή στη φροντίδα των παιδιών, τότε τα παιδιά έχουν περισσότερο την αίσθηση ότι μπορούν να ασκήσουν έλεγχο στη ζωή τους. Επιπλέον, παρουσιάζουν καλύτερη ανάπτυξη στη γνωστική ικανότητα ιδιαίτερα στον τομέα της γλώσσας. 

Ευχαριστώ πολύ τον δημοσιογράφο, κ. Σταύρο Χριστακόπουλο για αυτό το μοίρασμα των συναισθημάτων και των εμπειριών του.  

Πηγή: Άνδρες σε θεραπεία-  ΠΡΟΚΛΗΣΗ ΓΙΑ ΑΛΛΑΓΗ των METH L. RICHARD, PASICK ROBERT, εκδ. Ελληνικά Γράμματα, έτος 2000.

Read More

ΑΣΚΗΣΗ ΨΥΧΟΛΟΓΙΑΣ ΓΙΑ ΠΑΙΔΙΑ: "Εγω κι ο κίνδυνος"

Μέσα από τη δραστηριότητα που  ακολουθεί, μπορούμε να εμφυσήσουμε το αίσθημα του κινδύνου σε παιδιά τα οποία παρουσιάζουν προβλήματα συμπεριφοράς στο σχολείο (επιθετικότητα, υπερκινητικότητα, παρορμητικότητα) καθότι αυτά τα παιδιά αποτελούν υψηλή ομαδα κινδύνου για εκδήλωση παραβατικής συμπεριφοράς και πρόκληση σωματικών βλαβών στον εαυτό τους ή και τους άλλους.

Εγώ κι ο κίνδυνος

στόχοι

	Θεραπευτικός	☼	☼	☼	☼
Χρόνος	Παιδαγωγικός	☼	☼	☼	☼
	Εκπαιδευτικός	☼
	Ψυχαγωγικός	☼

Υλικά: Εικόνες από το Ιντερνετ που απεικονίζουν παιδιά που βρίσκονται σε διάφορες δύσάρεστες κι επικίνδυνες καταστάσεις (π.χ παιδί που περνάει στον απέναντι δρόμο χωρίς να κοιτά καλά αν περνουν οχήματα, χρησιμοποιεί μαχαίρι, παίζει με τα σπίρτα ή τις πρίζες, ανοίγει κουτιά με φάρμακα, χτυπάει τα άλλα παιδιά, παιδί που καπνίζει,παιδί που πηδάει από μεγάλα ύψη κ.ο.)

Οδηγίες

1ο Στάδιο	Αφού εκτυπώσουμε τις εικόνες που βρήκαμε στο διαδίκτυο τις αναποδογυρίζουμε για να μη φαίνεται αυτό που απεικονίζουν.
2ο Στάδιο	Στη συνέχεια, το παιδί αναποδογυρίζει μία εικόνα και το προτρέπουμε να περιγράψει αυτό που βλέπει.
3ο Στάδιο	Του ζητάμε να εντοπίσει τον κίνδυνο στην εικόνα που μόλις περιέγραψε.
4ο Στάδιο	Στη συνέχεια, ζητάμε από το παιδί να μας πει τι θα έκανε αυτό αν βρισκόταν σε μια τέτοια κατάσταση ή τι θα έπρεπε να κάνει το παιδί που απεικονίζεται στη φωτογραφία.

 Παραλλαγή

Θα μπορούσαμε να αντικαταστήσουμε τις εικόνες από το Διαδίκτυο με χαρτάκια μέσα στα οποία θα περιγράφουμε με λόγια μία δυσάρεστη/επικίνδυνη κατάσταση. Η διαδικασία που θα ακολουθηθεί θα είναι ίδια

Read More

ΓΟΝΕΙΣ ΚΙ ΕΦΗΒΟΙ: Γεφυρώνοντας τη σχέση μας

Η εφηβεία είναι το μεταβατικό στάδιο ανάμεσα στην παιδική ηλικία και την ενηλικίωση, που ξεκινά περίπου στα 11 χρόνια για τα κορίτσια και στα 13 για τα αγόρια. Κατά τη διάρκεια αυτού του σταδίου, πλήθος αλλαγών λαμβάνουν χώρα σε βασικούς τομείς της ανάπτυξης του ατόμου. Ξεκινώντας από τον βιοσωματικό τομέα ανάπτυξης (αλλαγή σωματικών αναλογιών, αλλαγές στη λειτουργία των οργανικών συστήματων -γεννητικό, κυκλοφορικό, αναπνευστικό, πεπτικό και νευρικό), συνεχίζουμε στον γνωστικό τομέα ( μετάβαση από τη «συγκεκριμένη σκέψη» στην «τυπική σκέψη», αναφορά σε αφηρημένες έννοιες όπως ελευθερία, δικαιοσύνη και υιοθέτηση ενός εναλλακτικού τρόπου έκφρασης μέσω της αργκό-συνθηματικής γλώσσας), τελικά συναντούμε τον πολυπλοκότερο ίσως αναπτυξιακό τομέα, τον συναισθηματικό. Πλήθος άρθρων και επιστημονικών ερευνών προσεγγίζουν τις συναισθηματικές αλλαγές που βιώνει ο έφηβος αλλά και τις δυσκολίες προσαρμογής που αντιμετωπίζει το γονεϊκό περιβάλλον του στα νέα δεδομένα.

Ο έφηβος έρχεται αντιμέτωπος με πολλά δυσάρεστα και δύστροπα συναισθήματα, η ένταση των οποίων αυξομειώνεται συνεχώς και με ασυνέπεια.

• Φόβος και ανησυχία για τη σωματική του εμφάνιση και τη σεξουαλική καταλληλότητά του.

• Ανία

• Νευρικότητα, εχθρικότητα απέναντι σε κάθε μορφή εξουσίας.

• Ονειροπόληση και ευσυγκινησία.

• Αντιδραστική στάση προς το αντίθετο φύλο μέχρι να αποσαφηνίσει το ρόλο των φύλων.

• Αναποφασιστικότητα.

• Κριτική διάθεση έναντι των άλλων. Αμφισβήτηση γονέων, δασκάλων.

• Θυμός, ευερεθιστότητα

Μέσα σε αυτό το κλίμα των έντονων αντιθέσεων-αντιδράσεων, ο έφηβος ενδέχεται να οδηγηθεί σε ανησυχητικές συμπεριφορές όπως κατάθλιψη, κρίσεις πανικού, παραβατικότητα, επιθετικότητα, εξαρτήσεις ουσιών, φυγή από το σπίτι, διαταραχές διατροφής (ανορεξία- βουλιμία), κοινωνική απόσυρση κ.α.

Σε μια τέτοια δύσκολη περίοδο, οι γονείς ανησυχούν ότι «χάνουν» το παιδί τους καθώς δεν γνωρίζουν πώς να αντιμετωπίσουν τις νέες συμπεριφορές με αποτέλεσμα να ασκούν μεγαλύτερη πίεση κι έλεγχο. Αναπόφευκτα, έρχεται η σύγκρουση μεταξύ των γονέων και του παιδιού όπου τα κυρίαρχα συναισθήματα και στις δύο πλευρές είναι θυμός, αδικία, νευρικότητα και απόσυρση. Η αποξένωση έχει πλέον τελεσθεί.

Όμως, η γεφύρωση της σχέσης είναι η μόνη διέξοδος ώστε να ανακτηθεί η εμπιστοσύνη μεταξύ τους. Οι γονείς μπορούν να πετύχουν καλύτερη επικοινωνία με τον έφηβο, αν ακολουθήσουν τις παρακάτω συμβουλές:

 Ακούστε τον καλά

 Κοιτάξτε τον/την στα μάτια.

 Μην διακόπτετε

 Προσοχή στον τόνο της φωνής σας

 Κάντε του ερωτήσεις που προάγουν τον διάλογο, αποφεύγοντας να μιλάτε απόλυτα και με άκαμπτο τρόπο.

 Αδράξτε ευκαιρίες για διάλογο (οδήγηση/διαδρομή με το αυτοκίνητο), χωρίς να τον πιέζετε να μοιραστεί μαζί σας αυτό που επιθυμείτε

 Επανειλημμένα καθησυχάστε τον και διαβεβαιώστε τον ότι μπορεί να απευθυνθεί σε εσάς για οτιδήποτε.

 Μπορείτε να βρείτε άλλους ενήλικες στους οποίους ο έφηβος θα μπορούσε να μιλήσει (θείους, νονούς, ξαδέλφια)

 Συζητείστε με το παιδί σας για γενικού ενδιαφέροντος θέματα, ανταλλάξτε απόψεις, μοιραστείτε ιδέες και αποφασίστε τι δραστηριότητες μπορείτε να κάνετε μαζί.

 Είναι χρήσιμο να καλέσετε τους φίλους του παιδιού σας στο σπίτι και να μην κριτικάρετε την συμπεριφορά τους η το ντύσιμο τους.

 Μπορείτε να πείτε στο παιδί σας τι επιτρέπεται και τι όχι, μην περιμένετε ότι το παιδί σας θα μαντέψει τι θέλετε και συμφωνήστε όλοι μαζί για αυτούς τους κανόνες. Πείτε στο παιδί σας εξαρχής τι θα γίνει εάν οι κανόνες παραβιαστούν.

 Είναι καλό να είστε σταθεροί και συνεπείς στην συμπεριφορά σας, ούτως ώστε να γίνουν τα παιδιά υπεύθυνα των πράξεων τους.

 Απαραίτητο είναι να μην απορρίπτετε το παιδί σας ποτέ, απορρίψτε μόνο τις συμπεριφορές τους. (π.χ Λέμε: Η συμπεριφορά σου αυτή είναι απαράδεκτη ΟΧΙ είσαι απαράδεκτος)

 Αποδεχτείτε, λοιπόν ότι είναι απόλυτα φυσιολογικό και ψυχικά υγιές το παιδί σας να απομακρύνεται και να επιθυμεί την ανεξαρτητοποίηση του. Βοηθήστε το παιδί να ανακαλύψει τον νέο του εαυτό και γίνετε συνοδοιπόροι του σε αυτό το ταξίδι.

Αν θυμηθείτε την δική σας εφηβική ηλικία, θα δείτε πώς εκεί κρύβονται οι απαντήσεις στις αγωνιώδεις ερωτήσεις σας. Τότε, θα ανακαλύψετε πώς το κλειδί είναι ήδη στα χέρια σας.

Read More

ΜΥΘΟΙ ΚΑΙ ΑΛΗΘΕΙΕΣ ΓΙΑ ΤΗ ΣΧΕΣΗ ΤΩΝ ΔΥΟ ΦΥΛΩΝ

Η εκτίμηση και η εξισορρόπηση των ατομικών αναφορών στη σχέση των δύο φύλων δεν είναι καθόλου εύκολη υπόθεση. Υπάρχουν πολλές θεωρίες, πεποιθήσεις και μύθοι για τα δύο φύλα, που επηρεάζουν τον τρόπο που αντιμετωπίζουμε τον εαυτό μας και τους άλλους και μειώνουν την ικανότητά μας να δούμε καθαρά τις σχέσεις μας. Οι μύθοι αυτοί καθώς μεγαλώνουμε γίνονται στερεότυπες, φορεμένες κι άψυχες προσωπικές «αλήθειες», οι οποίες είναι ξένα δημιουργήματα και έχουν ως αποτέλεσμα να μας οδηγούν σε συνεχή μπλοκαρίσματα στις ερωτικές ή φιλικές μας σχέσεις με το αντίθετο φύλο.

Ας δούμε τρεις μύθους με τους οποίους …παραμυθιαζόμαστε από τα γεννοφάσκια μας.

Πρώτος μύθος: Οι γυναίκες είναι καλές στο να εκφράζουν τα συναισθήματά τους.

Είναι αλήθεια πως οι γυναίκες είναι περισσότερο σε επαφή με τα συναισθήματά τους σε σχέση με τους άντρες, χρησιμοποιούν περισσότερο συναισθηματικό λόγο στην καθημερινότητά τους και αποζητούν περισσότερο συναίσθημα από την μεριά του άνδρα. Όμως, αποφεύγουν πολλές φορές να εκφράζουν τα δυσάρεστα συναισθήματα τους, τείνοντας να τα απωθούν ή να τα εκλογικεύουν.

Ένα από τα συναισθήματα που οι γυναίκες δυσκολεύονται να αναγνωρίσουν είναι ο θυμός. Στις γυναίκες, η κατάθλιψη είναι περισσότερο αυξημένη σε σχέση με τους άνδρες. Αρκεί λοιπόν να σκεφτούμε τι σημαίνει κατάθλιψη. Με λίγα, σύντομα και σαφή λόγια, κατάθλιψη είναι ο καταπιεσμένος θυμός ο οποίος δεν έχει εξωτερικευτεί, αλλά αντιθέτως στρέφεται προς τον εαυτό με τη μορφή ενοχών ή και αυταπαξίωσης. Επίσης, πολλές φορές οι γυναίκες για διάφορους κοινωνικοψυχολογικούς λόγους δυσκολεύονται να εκφράσουν ή να έρθουν σε επαφή με τις πραγματικές τους ανάγκες. Γι αυτό, πολλές φορές συναντούμε άντρες αλλά και γυναίκες που παραδέχονται πως : «Οι γυναίκες, τελικά δεν ξέρουν τι θέλουν».

Καταλήγουμε, λοιπόν πως το ότι ένας από τους δυο συντρόφους εκφράζει μεγαλύτερη συγκίνηση δε σημαίνει απαραίτητα ότι έχει μεγαλύτερη πρόσβαση και στα συναισθήματά του. Στην πραγματικότητα ορισμένες φορές ισχύει ακριβώς το αντίθετο. Ο υπερβολικός συναισθηματισμός μπορεί να μας απομακρύνει από τις πραγματικές μας ανάγκες ή να τις διαστρεβλώσει.

Δεύτερος μύθος: Οι γυναίκες βάζουν πιο εύκολα στόχους στη ζωή τους γιατί είναι πιο κοντά στα συναισθήματά τους.

Όπως αναφέρθηκε παραπάνω, οι γυναίκες μπορεί να είναι περισσότερο συναισθηματικές από τους άνδρες, αυτό όμως δεν συνεπάγεται ότι είναι και περισσότερο σε επαφή με τις πραγματικές τους ανάγκες. Στην συμβουλευτική ζευγαριών, συναντούμε πολύ συχνά άντρες οι οποίοι έχουν ξεκάθαρες ανάγκες και στόχους για το μέλλον, σε αντίθεση με τις γυναίκες οι οποίες πολλές φορές χάνονται μέσα στον υπέρμετρο συναισθηματισμό, με συνέπεια να συμπεριφέρονται λιγότερο οργανωτικά και περισσότερο πανικόβλητα. Βάσει της νευροψυχολογίας, ο ανδρικός εγκέφαλος φαίνεται να είναι περισσότερο πρακτικός, ενώ ο γυναικείος περισσότερο συναισθηματικός. Αυτό το στοιχείο της πρακτικότητας είναι που βοηθά στην οργάνωση των στόχων.

Άνδρες και γυναίκες μπορούν να αλληλοβοηθηθούν πολύ περισσότερο όταν επιδιώκουν να ισορροπήσουν μεταξύ τους και με τον εαυτό τους, παρά όταν ο καθένας θεωρεί ότι ο δικός του τρόπος αντίδρασης είναι ανώτερος από τον τρόπο του άλλου. Άλλωστε, φαίνεται πως άνδρας και γυναίκα είναι έτσι φτιαγμένοι ώστε να συμπληρώνουν ο ένας τον άλλο. Μήπως οι γυναίκες να υιοθετούσαμε λίγη από την πρακτικότητα της ανδρικής σκέψης κι οι άνδρες λίγο από τον συναισθηματισμό μας;

Τρίτος μύθος: Η αδιαφορία και η έλλειψη αγάπης μεταξύ των συζύγων οφείλεται στο ότι οι άντρες δεν αντιλαμβάνονται τις ανάγκες της συντρόφου τους.

Η πίστη σε αυτό το μύθο θεωρείται μια από τις πιο διαδεδομένες αιτίες σύγκρουσης και πόνου που παρατηρούνται στις σχέσεις των δύο φύλων. Πρόκειται για μια σιωπηρή υπόθεση που παίρνει την ακόλουθη μορφή:

‹‹Αν με αγαπούσες, θα ήξερες από ένστικτο τι χρειάζομαι και θα μου το έδινες. Δεν θα χρειαζόταν να στο ζητήσω. Δε με καταλαβαίνεις››.

Μας αρέσει να πιστεύουμε ότι όταν δυο άνθρωποι είναι ερωτευμένοι, ο καθένας τους μπορεί να ολοκληρώσει αυτό που ξεκίνησε να λέει ο άλλος, καθώς επίσης να γνωρίζει τι κρύβει στην καρδιά του, τι χρειάζεται. Εξαιτίας αυτού του τρόπου σκέψης, το άτομο δε ζητά ανοιχτά αυτά που επιθυμεί.

Είναι απαραίτητο να εκφράζουμε ανοιχτά τις ανάγκες μας, να συζητούμε και να επικοινωνούμε μεταξύ μας. Η έλλειψη της επικοινωνίας είναι αυτή που οδηγεί σε συγκρούσεις, παρεξηγήσεις κι άλυτες διαφωνίες. Αν λοιπόν οι γυναίκες γίνουν περισσότερο σαφείς στα αιτήματά τους κι οι άνδρες δείξουν περισσότερη ενσυναίσθηση και τις αφουγκραστούν συναισθηματικά, τότε οι συγκρούσεις θα είναι λιγότερες κι ηπιότερες.

Read More

Η ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑ ΣΕ ΚΑΤΑΣΤΑΣΗ "ΚΡΙΣΗΣ"

Όλες οι οικογένειες δεν αντιμετωπίζουν με τον ίδιο τρόπο μια «κρίση» στη ζωή του οικογενειακού τους συστήματος, η οποία μπορεί να προέλθει από μία σειρά απανωτών αλλαγών λόγω ενός ξαφνικού ή αναμενόμενου γεγονότος, όπως είναι η απόλυση ενός γονέα, η παρατεταμένη ανεργία, το διαζύγιο, η διάγνωση μιας χρόνιας ασθένειας, το πένθος από την απώλεια ενός αγαπημένου προσώπου ακόμα και μία μετακόμιση ή η αλλαγή σχολείου των παιδιών.

Σε κατάσταση κρίσεως, κάποιες οικογένειες κατορθώνουν να αναδιοργανωθούν  ικανοποιητικά, ενώ άλλες όχι, με αποτέλεσμα να υποφέρουν και να βρίσκονται σε αδιέξοδο. Αυτή η παθολογική προσαρμογή, εκδηλώνεται με υπερπροστασία, απομόνωση της οικογένειας και ισχυρές ενδοοικογενειακές συγκρούσεις, οδηγώντας την σε διακοπή της αναπτυξιακής της πορείας.

Η δυσλειτουργική προσαρμογή της οικογένειας στην κρίση σχετίζεται και εξαρτάται άμεσα από τα ακόλουθα εξεταζόμενα πεδία ως προς τη συμπεριφορά μιας οικογένειας τα οποία είναι:

1.Συνεκτικότητα

Η συνεκτικότητα αναφέρεται στο πόσο «εμπλεγμένη » ή «αποσυνδεμένη » είναι μια οικογένεια. Μια οικογένεια είναι εμπλεγμένη όταν τα μέλη μιλούν το ένα για το άλλο, ο ένας διακόπτει τον άλλον όταν μιλάει, η συναισθηματική αντίδραση διαχέεται (π.χ. έντονο διάχυτο κλάμα από το ένα στο άλλο μέλος).

Η αντίθετη έννοια της εμπλεγμένης, είναι αυτή της «αποσυνδεδεμένης» οικογένειας, όπου τα μέλη της είναι συναισθηματικά απόμακρα μεταξύ τους και δεν ανταποκρίνονται ο ένας στις ανάγκες του άλλου.

Συχνά αυτοί οι δύο τρόποι συνεκτικότητας εναλλάσσονται ή και συνυπάρχουν.

2. Ρόλοι κι ευθύνες των μελών του οικογενειακού συστήματος, πριν και μετά το γεγονός που φέρει την κρίση

3. Ποιότητα της επικοινωνίας (ανοιχτή  ή δια μέσου τρίτων) μεταξύ των μελών στη συγκεκριμένη οικογένεια

Ποιος τύπος οικογένειας βοηθά τα μέλη να προσαρμοστούν καλύτερα στο γεγονός της κρίσης;

Σε τέτοιου τύπου κρίσεις, όπως αυτές που προαναφέρθηκαν, περισσότερο προσαρμοστικές είναι οι οικογένειες οι οποίες:

• έχουν τέτοια συνοχή έτσι ώστε ούτε να εμπλέκονται τα μέλη μεταξύ τους αλλά ούτε και να είναι αποσυνδεδεμένα,
• αντιμετωπίζουν τις συγκρούσεις καθώς υπάρχει συνεργασία και συναισθηματική επικοινωνία μεταξύ τους,
• έχουν ανοιχτή κι ευθεία συναισθηματική έκφραση καθώς η επικοινωνία μεταξύ τους δε γίνεται μέσω τρίτων (τρίγωνα),
• επιλύουν τις συγκρούσεις τους με διάλογο και κατανόηση,
• έχουν κοινές πεποιθήσεις και μια πιο θετική και αισιόδοξη οπτική για τις δυσκολίες της ζωής,
• διαθέτουν καλές πηγές υποστήριξης, καλό υποστηρικτικό δίκτυο (συγγενείς, φίλους),
• λειτουργούν ως ένα ανοιχτό σύστημα που ζητά υποστήριξη και δέχεται πληροφορίες προκειμένου να βοηθηθεί.

Read More

ΠΑΙΔΙ ΚΑΙ ΔΙΑΖΥΓΙΟ: ΒΙΩΜΑΤΙΚΗ ΑΣΚΗΣΗ ΨΥΧΟΘΕΡΑΠΕΙΑΣ

         Το διαζύγιο, είναι μια απόφαση ιδιαίτερα δύσκολη για ένα ζευγάρι καθώς καλείται να επαναπροσδιορίσει τη ζωή του βασει των νέων επιλογών του. Η διαχείριση αυτής της κρίσης που βιώνει η οικογένεια τους πρώτους μήνες, δηλαδή το διαστημα λιγο πρίν αλλά και μετά την ανακοίνωση της απόφασης, φέρνει όλα τα μέλη της  αντιμέτωπα με συγκρουσιακά συναισθηματα. Είναι γεγονός ότι ακόμα και το ιδανικότερο διαζύγιο θα έχει αντίκτυπο σε όλους τους εμπλεκόμενους αλλά κυρίως στα παιδιά.  Πολλές φορές οι γονείς παρασυρόμενοι από τα δικά τους συναισθήματα (π.χ θυμός κι αγανάκτηση για τον πρώην σύντροφο) και απασχολημένοι με όλες τις επικείμενες αλλαγές, ίσως να αγνοήσουν τα μηνύματα που τους στέλνουν τα παιδιά. Έτσι πολλές φορές τα παιδια υποφέρουν σιωπηλά ή μεγαλόφωνα, περιμένοντας πως κάποια στιγμή οι γονείς τους θα τα ακούσουν.

Προτείνουμε την παρακάτω βιωματική άσκηση προκειμένου να προσεγγίσετε συναισθηματικά ένα παιδί που βιώνει το διαζύγιο των γονέων του, έχοντας ως στόχο την έκφραση των συναισθημάτων και των αναγκών του αλλά και την αναπλαισίωση του τραυματικού αυτου γεγονότος στη ζωή του παιδιού.

To διαζύγιο  της Χρύσας Βαλαμουτοπούλου                                                                    Οδηγίες Ιο Στάδιο Προτρέπουμε το παιδί να γράψει σε ένα χαρτί μία ιστορία ή να ζωγραφίσει για μία οικογένεια όπου όλοι ζουν μαζί. Μέσα στην ιστορία , θα χρησιμοποιήσει τα συναισθήματα: χαρά, λύπη, θυμός, φόβος, αγωνία και να τα μοιράσει στους ήρωες της ιστορίας του. 2ο Στάδιο Στη συνέχεια, προτρέπουμε το παιδί να φτιάξει μία ιστορία ή να ζωγραφίσει για μία οικογένεια που δεν ζουν όλοι μαζί. Σε αυτήν την περίπτωση, οι γονείς έχουν πάρει διαζύγιο και μένει ο καθένας σε διαφορετικά σπίτια. Μέσα στην ιστορία , θα χρησιμοποιήσει τα συναισθήματα: χαρά, λύπη, θυμός, φόβος, αγωνία και να τα μοιράσει στους ήρωες της ιστορίας του. 3ο Στάδιο Στη συνέχεια, ενθαρρύνουμε τη συζήτηση με το παιδί .Σημασιοδοτούμε και αναπλαισιώνουμε θετικά κάποια επώδυνα και αρνητικά συναισθήματα που τυχόν υπάρχουν «στην ιστορία του διαζυγίου.». Για να το πετύχουμε αυτό, θα χρειαστεί να εστιάσουμε σε θετικά στοιχεία (π.χ. οι γονείς σου σε αγαπούν το ίδιο, θα είναι πάντα δίπλα σου) και να απεγκλωβίσουμε το παιδί από τις τύψεις (φόβο) ότι ευθύνεται εκείνο για το διαζύγιο. 4ο Στάδιο    Τέλος, μετά από τη συζήτηση, προτρέπουμε το παιδί να φτιάξει ξανά την ιστορία των διαζευγμένων γονέων  χρησιμοποιώντας θετικά μόνο  συναισθήματα (χαρά, έκπληξη, ανακούφιση, ηρεμία) ώστε η δραστηριότητα να κλείσει με το παιδί να έχει ένα ευχάριστο συναίσθημα . Σημειώσεις: Η δραστηριότητα αυτή προορίζεται για παιδιά χωρισμένων γονέων και στόχο έχει την συναισθηματική προσέγγιση του «διαζυγίου» ή αλλιώς της απώλειας της αίσθησης του «μαζί» στο ίδιο σπίτι. Προτείνεται κυρίως στους ψυχολόγους-ψυχοθεραπευτές. Θα μπορούσε όμως να χρησιμοποιηθεί κι από τους ίδιους τους γονείς, οι οποίοι είναι χρήσιμο να παρακολουθουν  παράλληλα συμβουλευτικές συνεδρίες. Παραλλαγή – επέκταση Μετά την αφήγηση των ιστοριών, μπορεί να ακολουθήσει δραματοποίηση τους μέσω ενός θεατρικού μεταξύ του ενήλικα και του παιδιού ή μέσω κουκλοθεάτρου.

Read More