Κρατώντας αγκαλιά την μόλις λίγων ημερών ηρωίδα ζουζουνα μου, με την οποία διανύσαμε μία μαραθώνια νύχτα κολικων, γραφω για σένα που θέλεις ή ετοιμαζεσαι να γίνεις μαμα, για σένα που περνάς την περίοδο της λοχείας σου ή την έχεις αφήσει πίσω σου προ πολλού,ή και για σένα που θες απλά να μάθεις πώς είναι για μια γυναίκα η διάβαση αυτού του μεγαλειωδους μονοπατιού που λέγεται «Κυοφορια». Ιχνηλατώντας στο δικο μου μονοπατι, έχω να σου συγκεντρώσω δεκα σημεία που καλό είναι να εχεις κατά νου προκειμενου να είναι ουριος ο άνεμος αυτής της νέας αρχής στη ζωή σου.
1.Έμεινες έγκυος! Συγχαρητηρια είτε αυτή η εγκυμοσυνη ήρθε τυχαία, είτε εύκολα είτε μεσα από πολύ κόπο και προσπάθεια,σε κάθε περίπτωση, το σωμα σου κατάφερε να δεχτεί έναν σπόρο ζωής ο οποίος θα φυτεύεται όλο και πιο βαθιά μέσα στη μητρα σου, την «μητερα» της νεας ζωής που φιλοξενεις. Θα ερθεις αντιμέτωπη με τα πρώτα συμπτώματα της εγκυμοσυνης όπως κοπωση, μαστοδυνια (πονος στο στηθος), υπνηλία, στομαχικες κι εντερικες διαταραχες (αναγούλες, δυσκοιλιοτητα/ευκοιλιοτητα, εμετους), τασεις λιποθυμιας κ.α. Ο βαθμός εκδηλωσης αυτων των συμπτωματων ποικίλλει σε κάθε γυναίκα αλλα και εγκυμοσυνη ακόμη και στην ιδια γυναίκα. Αυτόν τον πρωτο δύσκολο καιρο του πρωτου τριμηνου, προσπαθησε να μη ζοριζεις πολύ τον εαυτο σου,να ακους το σωμα σου όταν ζητα ξεκουραση και να ζητας βοήθεια από τους οικείους σου για καθημερινες κι απλές δραστηριότητες που πλέον σου φαίνονται ακατόρθωτες. Θυμησου πως κανοντας υπομονη, ο καιρος θα περασει γρηγορα και συντομα θα μπεις στο δευτερο τρίμηνο, οπου τα πραγματα θα είναι πολύ πιο ευκολα!
2.Η ανακοινωση: Πολλές γυναίκες σκεφτόμαστε πότε είναι η καλύτερη και «σωστη» στιγμη να ανακοινωσουμε την εγκυμοσυνη μας. Δεν υπάρχει ιδανική στιγμή. Η καθεμιά επιλέγει την χρονικη στιγμη αναλόγως της προσωπικης της ετοιμότητας. Προσωπικα, δεν μπορεσα ποτε να κατανοησω γιατί θα πρεπει να εχω αυτή την εγνοια για τους αλλους, καθότι η εγκυμοσυνη μου είναι ένα προσωπικο δεδομενο που αλλωστε αργά ή γρήγορα δεν θα μεινει κρυφό. Στο δικο μου μονοπάτι, επέλεξα να ανακοινωθει η εγκυμοσύνη από μονη της όταν πλεον θα γινόταν φανερή. Είτε κι εσυ επιλέξεις να το αφήσεις στη ροή του να φανερωθει όποτε εκεινο θελήσει,είτε επιλεξεις να το ανακοινωσεις νωρίτερα, είναι χρησιμο να θυμάσαι πώς δίνοντας μεγαλη σημασια στους άλλους, εχεις ήδη χασει ένα πολύτιμο κομμάτι ενέργειας που σου ηταν χρησιμο για πολύ σημαντικοτερα πράγματα στην εγκυμοσυνη σου που αφορούν εσενα και το μωρο σου.Εστιασε λοιπον σε θέματα που έχουν πιο πολλή σημασια και προσπέρασε το θέμα της ανακοινωσης του χαρμόσυνου νεου παιρνοντας μια αυθόρμητη απόφαση. Αυτή θα είναι η πιο σωστή για σενα!
3. Ορμόνες και υπερευαισθησια! Θα ακους τον εαυτο σου να αντιδρα όπως ποτε πριν, να συγκινειται εύκολα, να νευριάζει ευκολότερα και να τείνει στην υπερβολή! Όντως, εσυ εισαι αυτή,μην τσιμπιέσαι και εισαι απλά έγκυος. Ζητα κατανόηση από τους οικειους σου και κανε από πριν μία συμφωνία με τον σύζυγό σου,όταν ξεφευγεις να στο υπενθυμίζει ώστε να επανέρχεσαι πιο ευκολα. Το περιβαλλον σου καλείται να δείξει μία σταση υπομονής και δεκτικότητας. Μπορει για καποιους να είναι πιο δύσκολο,ή πιο εύκολο αυτό. Ωστοσο, δες το αλλιως. Δηλαδή, είναι μια ευκαιρια ξεκαθαρισμάτων ώστε τελικα να αναδειχθούν εκεινοι οι ανθρωποι που αξίζει να είναι δίπλα σου κι εκείνοι που είναι απλά διακοσμητικοί. Βεβαια, μην εκμεταλλευεσαι την πλεονεκτικη σου θεση. Αποφυγε να χειριζεσαι τους αλλους λόγω της κατάστασης σου. Να είσαι ειλικρινής,ώστε να λαβεις την υποστηριξη που επιθυμεις. Επίσης,ακόμη κι αν καποιες φορες οι δικοι σου ανθρωποι δεν σε αντεχουν, μην θεωρησεις ότι σε εγκαταλειπουν αμεσως, παρασυρμένη από τις ορμονικες σου καταιγίδες. Δωσε τη δυνατότητα στους σημαντικους σου άλλους να επανορθώσουν. Αν το κανουν, εισαι κερδισμένη. Αν πάλι όχι, κερδισμενη εισαι και σε αυτή την περιπτωση.
4. Η αγωνια σε κάθε υπερηχο θα γίνει η νεα σου κολλητη φίλη. Κανεις δεν σου είπε ότι η εγκυμοσύνη σου εκτός από ευλογημενη περίοδος θα είναι και στρεσσογονος. Ναι, τείνει να υπαρχει η ιδεατη εικονα της ευτυχισμένης εγκυου που είναι ανεμελη χωρίς εγνοιες. Μεγάλη ουτοπία. Μία εγκυος είναι τόσο ευτυχισμένη, όσο είναι κι αγχωμενη. Είναι φυσιολογικό όταν κυοφορείς να αισθάνεσαι το βαρος της ευθύνης της νέας ζωής που κουβαλας μεσα σου και να επιθυμεις αυτή να είναι υγιής κι αρτιμελής. Καπώς ετσι,προετοιμαζεσαι να υποδεχτεις την πιο ωριμη και υπεύθυνη πλευρα σου με τον ερχομο του μωρου σου. Προσπαθησε με τεχνικές χαλάρωσης να διαχειριστεις το αγχος σου (αναπνευστικη,μυϊκή χαλάρωση/ επικοινωνία και μοιρασμα των συναισθηματων σου/προετοιμασια εαυτου μεσω ενημερωτικών σεμιναριων/ μοιρασμα αγωνιων με τον γυναικολογο σου/συμμετοχη σε ομαδα συμβουλευτικης εγκύων).Μην στεκεσαι παθητικά στο αγχος, αναλαβε δράση! Καπως ετσι, βοηθάς τον εαυτο σου και τον προστατευεις!
5.Θα ακούσεις διάφορα που θα πρέπει να κάνεις ή να μην κάνεις κατά την εγκυμοσυνη σου! «Μη σκύβεις, περπάτα, μην κανεις δουλειες, ξαπλωσε, μην εισαι ορθια, φαε καλύτερα, σταμάτα τη δουλειά, ξεκουρασου». Όλα αυτά δηλωνουν την ανάγκη των αλλων να σε περιποιηθουν κι είναι τόσο ομορφο αυτό. Όταν όμως αρχισει να γίνεται κατι πιεστικο για σενα, απλα πες το. Εσυ γνωρίζεις καλύτερα τις αντοχές του σωματός σου γι αυτό καλύτερα να μη γεμίσεις τον ψυχισμό σου με τις φοβίες των άλλων. Μαθε να ακους τόσο-οσο,γιατι κατι χρήσιμο ενεχει κάθε συμβουλη, ποτε όμως παραπανω από αυτό που σου λεει το δικο σου σωμα. Βέβαια,η αλήθεια είναι πως οταν καποιες γυναίκες σου μιλουν και σε συμβουλεύουν ταυτιζοντας τη δικη τους εγκυμοσυνη με τη δική σου, αυτό είναι ανωφελο κι επικινδυνο συναμα. Στη δικη μου περιπτωση, όταν μου ελεγαν να ξεκουραστω για να μη γεννησω προωρα, προσπαθούσα απλα να κατανοησω πως αυτή η γυναικα που το λεει αυτό καποτε γεννησε προωρα κι ισως να αισθάνεται κι ενοχικα γι αυτό. Εύκολα οι αλλοι αθελά τους στις περισσοτερες περιπτώσεις, θα σε γεμίσουν με τα δικά τους αγχη. Προσπέρασε τα κι απλα κρατα αποστάσεις από οσους σου το κανουν αυτό συστηματικα.
6.Κεφαλαιο διακοπης από την εργασία σου: Θα μιλήσω για τις γυναικες ελευθερες επαγγελματιες, οι οποιες δεν εχουν κανένα δικάιωμα από το κρατος, καμια προστασία για την μητρότητα. Οι παροχες λιγοτερες από κάθε άλλη ασφαλισμενη έγκυο σε κανουν να αισθάνεσαι πολίτης τελευταίας κατηγορίας. Εδώ, συμβουλη δεν εχω να δωσω απλα μονο να ξερεις πως δεν εισαι η μονη που ειναι θυμωμένη κι όχι δεν φταινε οι ορμονες σου σε αυτή την περίπτωση. Πότε λοιπον διακόπτεις την δουλειά σου όταν εχεις το περιβοητο μπλοκακι; Υπάρχουν δυο ενδεχόμενα: Να διακόψεις ή να σε διακοψουν! Αν διακοψεις εσυ καντο μπαινοντας στο τριτο τριμηνο γιατι είναι καλύτερο να εισαι ξεκουραστη πολύ πριν τον τοκετο και την λοχεια. Μπαινοντας στο τριτο τριμηνο αλλωστε, η κοπωση θα επανέλθει δριμυτερη μαζι με το βάρος που θα νιώθει το σωμα σου, αρα οι αντοχες σου θα πεσουν θελοντας και μη. Αν λοιπον οικονομικοι λογοι δεν το καθιστουν απαραίτητο,σταματα νωρις χωρις τυψεις και δωσε στον εαυτο σου το δικαιωμα στην ξεκουραση στη σημαντική αυτή περιοδο της ζωής σου. Αν ανηκεις στη δευτερη κατηγορία όπου σε διακόπτουν λόγω της εγκυμοσύνης σου, σύνηθες φαινόμενο όχι μονο σε ελευθερους επαγγελματίες, αποχαιρετησε με καλή καρδιά και ρίξε μαυρη πετρα πίσω σου. Μην υπεραναλύεις τι και πως, δυστυχως η ελληνικη πραγματικοτητα είναι αυτή, αποδεξου την και προχωρα.Οταν δεν σε προστατεύει το ίδιο το κράτος που πληρώνεις, δεν πρόκειται αυτό να το κανει κανενας επιχειρηματίας που απλά κοίτα το συμφερον του. Περαστικά μας!
7.Μιλουσα με έναν φίλο συνομιληκο που έγινε προσφατα μπαμπας. Μου ειπε ποσο ωραια κι απλή είναι η πατροτητα,διαφορετικη από αυτό που νόμιζε πριν. Καταληξαμε πως τελικα το κλειδί είναι η συνεργασία στο ζευγαρι γιατι αυτό δημιουργεί χωρο στη σχεση τους με το παιδί, αλλά και χρονο για τον εαυτό τους. Όταν όλα μοιράζονται, τοτε η χαρά κι ο χρόνος είναι διπλά κι οι λυπες μισές! Ξερεις ,φιλε μου Φάνη, κι η μητρότητα το ίδιο μοιάζει και σε μενα,ωραια κι απλη και διαφορετική απ ο,τιδηποτε αλλο νομιζα. Αντρες και γυναικες μοιαζουμε τοσο πολύ όταν δίνουμε χώρο ο ένας στον άλλο και συναμα δεν τριγωνοποιουμε τις καταστάσεις ανάθέτοντας τις ευθύνες μας σε τριτους (γιαγιαδες, θειες κλπ). Η προσωπική εμπειρία μου εδειξε ότι ένα ζευγάρι με καλή επικοινωνία και αλληλοσεβασμο θα φανεί όταν κληθει να μεγαλώσει ένα παιδί. Εκει στις πρωτες σαραντα μερες της λοχειας,οπου οι πρωτομαναδες κι οι πρωτοπατεραδες δεν γνωριζουν, μαθαινουν ακομη, πότε απελπίζονται, πότε ανακάμπτουν όταν τα καταφέρνουν, γερή βάση είναι η επικοινωνία κι η συνεργασια των δύο γονέων. Κι αληθεια, συμβαινει! Γυναικες, μην καπαρωσετε την μαμα σας για τις πρωτες σαραντα μερες και άντρες μην αφησετε τη γυναικα σας να νιωσει αδυναμη γιατι πολύ απλα εσεις είστε η δύναμή της τωρα. Θυμήστε της το, πως μετα τον τοκετο που την εξάντλησε, η δύναμη της είστε εσεις κι ειστε διπλα της! Ένα ζευγαρι βγαινει ακομη πιο δυνατο όταν πραξει τοιουτοτρόπως, αλλα κι η σχεση του πατέρα με το παιδι αποκτα βαθυτερη διασταση όταν εκείνος είναι από την αρχή τόσο ενεργός. Δοκιμαστε το κι εσεις και δεν θα χασετε!
8.Όχι, η λοχεια δεν ειναι ευκολη υποθεση! Εχει ξενύχτι, αγωνια, νεες προκλήσεις, άγνωστες πληροφορίες. Έχει όμως κι ενθουσιασμο, χαρές και μια αισθηση πληρότητας όταν κρατας αυτό το πλάσμα στην αγκαλιά σου. Από την κοιλιά, στην αγκαλιά τώρα μαζι του αλληλοτρεφεστε με τόση ευλάβεια! Κατανόηση και δεκτικοτητα είναι απαραίτητα να επιδεικνυουν οι οικειοι σας,καθώς η εξάντληση μπορει να φερει εκνευρισμό κι υπερβολή! Η μερα γίνεται νυχτα κι η νυχτα μέρα, ξεχνας τι ημερα είναι, αν εχεις φαει ή όχι,ξεχνας γενικά γιατι το μυαλο σου είναι ολοκληρο εκει, στο μωρακι που ήρθε στον κόσμο σου. Ζήσε την λοχεία γιατι αποτελεί μία μοναδικη εμπειρια εξίσου με την εγκυμοσύνη. Αν νιωσεις ενοχες, φοβίες ή μελαγχολία απευθύνσου σε καποιον ειδικο ψυχικής υγείας, καθότι οι ορμονικες διαταραχές φλερταρουν με την επιλοχεια καταθλιψη. Μη φοβασαι όμως, να μοιραζεσαι είναι το κλειδι, συναισθηματα κι ευθυνες.
9.Κεφάλαιο Επισκέψεις την περιοδο της λοχείας: Δεν θα αναφερθω σε φίλους και γνωστους καθότι αυτοι φύσει και θεσει δεν εχουν αξίωση να επισκεφτούν την λεχωνα. Το θέμα ξεκιναει με τους συγγενεις ειτε πρωτου είτε οποιουδηποτε άλλου βαθμού. Σίγουρα, από αγαπη κι ενδιαφέρον θα θελήσουν να σε επισκεφτούν για να δουν το παιδι σου, όμως γιατι τοση ανυπομονησία;; Ειναι μια τετοια επισκεψη πραγματικά τοσο επειγουσα; Αξιολογησε την κατασταση.Το ζευγαρι θα ορισει πότε θα ξεκινησουν οι επισκεψεις κι αυτό διαφερει από σπιτι σε σπίτι. Δεν υπάρχει κανονας, ουτε πρέπει. Είναι σημαντικο οι συγγενεις να μαθουν να περιμενουν την ετοιμοτητα του ζευγαριου διοτι δεν υπαρχει καποια υποχρεωση για επισκεψεις πουθενά γραμμένη. Σεβασμός απεναντι στη λεχωνα, τον άντρα της που κι οι δυο μαζι παλευουν να προσαρμοστουν στη νεα τους ζωη κι οι εγωισμοι στην ακρη. Είναι τουλάχιστον απαραδεκτο αν σε πιεσουν να δεχτείς νωρίτερα απ ότι θες εσυ μια επισκεψη. Ακου τις αντοχες σου, καθως δεν είναι ωρα για χατηρια. Εξαλλου, στο τελος πάλι καποιος θα σε κρίνει για τις επιλογες σου και τον τρόπο που διαχειριζεσαι την νεα αυτή κατασταση. Επικεντρο λοιπον, θα εισαι εσυ κι η νεα σου οικογενεια, μη δινεις περαιτέρω σημασία σε όποιον δεν θέλει η δεν μπορει να καταλάβει το δικαιωμα σου στην επιλογη των αποφασεων σου.Αν μαλιστα γεννησεις χειμωνα σε περίοδο ιωσεων, παρε τον χρόνο σου και μη νιώσεις υπερβολικός αν αποφυγεις κάθε επισκεψη που μπορει να γινει αργοτερα για την προστασια του βρεφους σου, ακομη και μετα τις σαραντα μερες. Δεν υπαρχει λογος για βιασυνες,ειλικρινα. Βρες εναλλακτικές λυσεις ωστε κι οι συγγενεις να εχουν την επαφή που θελουν με το παιδι με τον τρόπο όμως που εσυ θα επιλεξεις(π.χ επικοινωνια μέσω βίντεο κλήσεων). Θυμήσου πως κάθε γονιός βαζει τους κανονες για το παιδι του αναλαμβανοντας αυτή την ευθυνη. Δεν χρειαζεσαι καποιον κριτή αλλα μονο υποστηριξη. Καλοδεξου οποιον σε ενστερνιζεται και παρε απόσταση απο οποιον επιχειρησει να σε δικασει ή να σε κρινει. Όπως και στην εγκυμοσύνη, έτσι και στη λοχεια, πολλα ξεκαθαρισματα γίνονται και τωρα. Κι ας εισαι ο « περιεργος, ο ιδιοτροπος, ο μικροβιοφοβικός ή ο αντικοινωνικος» γι αυτους. Μη φοβασαι, από κατι τετοια επιβιώνεις πολύ άνετα.
10. Πριν γινω μαμα, ακουγα αυτό που λέγανε πως νιωθεις πληροτητα όταν κανεις παιδι,μια ολοκληρωμενη γυναικα. Με θυμωνε αυτό καθώς ποτε δεν ενιωθα μιση, αλλα ολοκληρη. Τωρα πια, κατανοω την εννοια της ολοκλήρωσης και πως το εννουν όταν το λενε. Υπαρχει μια πλευρα σου που μονο αν κανεις παιδι, θα την γνωρισεις. Δεν είναι η μητροτητα, αυτή μπορει να την νιωσεις μετουσιωμενη σε διαφορετικα πραγματα π.χ όταν εργαζεσαι με παιδια,πολύ συχνά νιωθεις μανα, όταν δημιουργεις ένα βιβλιο είναι το παιδι σου, όταν φροντιζεις ένα ζωο κ.τ.λ. Είναι η πλευρα της θεωσης που υπαρχει μεσα σου, αυτή που γνωριζεις όταν κανεις παιδι. Ερχεσαι σε επαφη με τον μικρο-μεγαλο Θεο μεσα σου, γιατι πρόκειται για ένα θαύμα. Κατι που ανθρωπινος νους, δεν μπορει να συλλάβει. Κατι υπερβατικο εχει βάλει εδώ τη συμμετοχη του. Αυτή είναι η ολοκληρωση που θα νιώσεις όταν κανεις παιδι. Αν μπορει να περιγραφεί με λογια, μοιαζει με αυτό,με τη θεωση. Θα το δεις.
Χρυσα Βαλαμουτοπουλου
Μαμα και Ψυχολογος
